Karadağ'da araç tescili
Tescil son adımdır — ve öncekilerin düzgün yapılıp yapılmadığının en iyi görüldüğü adımdır. Mülkiyet kanıtı, teknik uygunluk, ödenmiş sigorta ve ödenmiş vergiler olmadan araç, ne kadar iyi olursa olsun tescil edilemez.
Tescil için ne gerekiyor
Karayolu Trafik Güvenliği Kanunu; mülkiyet kanıtı, aracın teknik uygunluk kanıtı, ödenmiş zorunlu mali sorumluluk sigortası kanıtı, ödenmiş vergilere ve diğer öngörülen yükümlülüklere ilişkin kanıt, harcı yatırılmış doldurulmuş başvuru ve sahibin ödenmemiş trafik cezaları siciline kayıtlı olmaması şartını arıyor. İthal bir aracın ilk tescilinde ayrıca homologasyon ve gümrük yükümlülüklerinin yerine getirildiğine dair kanıt da ekleniyor.
Başvuru, sahibin ikametgâhının bağlı olduğu polis müdürlüğüne, bizzat ya da ruhsatı ve plakaları teslim almaya yetkili bir teknik muayene istasyonu aracılığıyla yapılır. Bu yüzden uygulamada her şey çoğunlukla tek bir yerde — teknik muayene istasyonunda — bitiyor. Teknik uygunluk kanıtı, başvurunun yapıldığı anda otuz günden eski olamaz.
Teknik muayene
Binek araçta teknik muayene yılda bir kez, tescil başvurusundan önce ve geçerlilik süresinin bitmesine en erken otuz gün kala yapılır. Yeni araçlar, trafik kazasına karışmamış olmaları koşuluyla ilk tescilden itibaren üç yıl muaftır. Toplu yolcu taşımacılığı yapan, tehlikeli madde taşıyan, sürücü eğitiminde kullanılan araçlarda ve rent a car araçlarında muayene altı ayda bir yapılır.
Muayene; direksiyon ve fren düzeneklerini, fren katsayısı dahil, aydınlatma ve sinyal donanımını, normal görüşü sağlayan düzenekleri, korna sesini, göstergeleri — bunların arasında kilometre sayacını da — egzoz sistemini, bağlantı düzeneklerini, şasiyi, aksları, tekerlekleri, lastikleri, süspansiyonu, emniyet kemerlerini, gürültü ve egzoz emisyonu ölçümünü, zorunlu donanımı ve varsa LPG sistemini kapsar.
Araç geçemezse, tespit edilen eksiklik kırk sekiz saat içinde giderilebilir ve tekrar muayenede yalnızca kusurlu olan kontrol edilir. Araç temiz ve yüksüz olmalı, karoser hasarları ise öngörülen yüzey oranını aşmamalıdır. Muayene ücretini Hükümet araç türüne göre belirler; yürürlükteki resmî fiyat listesine ulaşamadığımız için tutarı yazmıyoruz — gitmeden önce istasyona sorun.
Kullanım vergisi ve sigorta
Yıllık binek motorlu araç kullanım vergisi tescil sırasında ödenir ve ödeme kanıtı olmadan tescil mümkün değildir. Motor hacmine göre belirlenir ve aracın yaşına göre indirilir. Elektrikli araçlar muaftır; taksiler, çift kumandalı sürücü kursu araçları, engellilere uyarlanmış araçlar ve polis, ordu, itfaiye ile acil servis araçları da öyle.
Zorunlu mali sorumluluk sigortası tescilin şartıdır ve sigorta şirketiyle, araca ve sürücüye bağlı olan kendi tarifesi üzerinden yapılır. Yurt dışına çıkacaksanız yeşil karta ihtiyacınız olup olmadığını kontrol edin. Ruhsat bir yıllığına düzenlenir; üç aydan kısa olmamak kaydıyla daha kısa bir süre de mümkündür. Traktörler, iş makineleri, mopedler ve hafif römorklar için süre beş yıldır.
Tescile ne götürmeli
- Mülkiyet kanıtı — imzaları onaylı satış sözleşmesi ya da fatura, ithal aracın ilk tescilinde ise gümrük belgeleri.
- Otuz günden eski olmayan teknik uygunluk belgesi.
- Zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi.
- Yıllık araç kullanım vergisinin ödendiğine dair kanıt; mülkiyet devrinde ayrıca kullanılmış araç satış vergisinin ödendiğine dair kanıt.
- Sahibin kimliği, doldurulmuş başvuru ve öngörülen harç; ithal aracın ilk tescilinde ayrıca homologasyon kanıtı.
Sık sorulan sorular
- Tescil ne kadar süre geçerli?
- Ruhsat kural olarak bir yıllığına düzenlenir. Daha kısa bir süre de mümkündür, ama üç aydan kısa olamaz. İstisna traktörler, iş makineleri, mopedler, traktör römorkları ve hafif römorklardır; onlarda süre beş yıldır. Ruhsattaki bilgilerde olan her değişiklik on beş gün içinde bildirilmelidir.
- Karadağ'da tescil pulu var mı?
- Hayır. Pul yalnızca 1 Ocak 2015 tarihine kadar veriliyordu. Bugün araç, ön camda pul olmaksızın ruhsat ve plaka verilerek tescil ediliyor. Bu, pulun hâlâ var olduğu Sırbistan'dan gelenler için sık rastlanan bir karışıklık.
- Tescil ne kadar tutuyor?
- Tek bir tutar yok. Toplam masrafı teknik muayene, zorunlu sigorta, yıllık araç kullanım vergisi, idari harçlar ve değiştiriliyorsa plakalar oluşturuyor. Büyük motorlarda en büyük tek kalem, motor hacmine göre giden kullanım vergisi: 1.300 cc'ye kadar 25 euro, 1.300–1.600 kırk, 1.600–2.000 yetmiş beş, 2.000–2.500 iki yüz yirmi, 2.500–3.000 beş yüz, 3.000–4.000 yedi yüz elli, 4.000–5.000 bin ve 5.000 cc üzerinde 1.500 euro; aracın tamamlanan her yaşı için indirim uygulanıyor. Diğer kalemler sigortacıya ve istasyona bağlı, o yüzden onları önceden sorun.
- Teknik muayeneye ne zaman gitmem gerekiyor?
- Yılda bir kez, tescil başvurusundan önce ve tescilin geçerliliğinin bitmesine en erken otuz gün kala. Yeni araçlar, kazaya karışmamışlarsa ilk tescilden itibaren üç yıl muaf. Rent a car araçları, toplu yolcu taşıma araçları, tehlikeli madde taşıyan araçlar ve sürücü kursu araçları altı ayda bir muayeneye gidiyor.
- Araç teknik muayeneden geçemezse ne olur?
- Tespit edilen eksikliği kırk sekiz saat içinde giderip aracı tekrar muayeneye getirebilirsiniz; bu durumda yalnızca kusurlu olan kontrol edilir. Süre geçerse muayene baştan yapılır. Kontrol muayenesini bir polis memuru ya da müfettiş emretmişse ve araç muayeneden geçerse, masrafı sahibi ödemez.
- Elektrikli otomobil kullanım vergisi ödüyor mu?
- Hayır. Elektrikli araçlar yıllık binek motorlu araç kullanım vergisinden açıkça muaftır. Diğer bütün yükümlülükler — teknik muayene, sigorta, harçlar ve tescilin kendisi — içten yanmalı motorlu araçlardaki gibi kalır.
Bu metin sürecin genel bir açıklamasıdır; hukuki ya da vergisel danışmanlık değildir. Karadağ'da mevzuat, harç ve vergi tutarları değişiyor — yalnızca son iki yılda hem homologasyon kanunu hem de kullanılmış araç satış vergisi kanunu değişti. Size pahalıya mal olacak bir karar vermeden önce yürürlükteki koşulları Uprava prihoda i carina (Gelir ve Gümrük İdaresi), Ministarstvo saobraćaja i pomorstva (Ulaştırma ve Denizcilik Bakanlığı) ve yetkili polis müdürlüğünden kontrol edin. Resmî bir kaynakla doğrulayamadığımız tutarları bilerek yazmıyoruz.