Gepek

Karadağ'a araç ithalatı

İkinci el araç ithalatı, tam olarak belirli bir sırayla gerçekleşmesi gereken adımlar dizisidir: menşe ülkede satın alma ve belgeler, transit, gümrükleme, homologasyon, teknik muayene ve ancak ondan sonra tescil. Hataların büyük bölümü, alıcının yalnızca aracın fiyatına bakıp toplam maliyeti ve sırayı gözden kaçırmasından doğar.

İthalat gerçekte neyi kapsıyor

İthalat tek bir evrak değil bir zincirdir. Araç önce menşe ülkede satın alınır ve trafikten çekilir, sonra Karadağ'a getirilir, gümrüklenir, homologe edilir, teknik muayeneden geçer, sigortalanır ve en sonunda tescil edilir. Bu adımların her birinin kendi yetkili kurumu ve kendi süresi vardır ve hiçbiri atlanamaz.

1 Kasım 2025'ten bu yana Karadağ; Avrupa Birliği, EFTA ülkeleri, Sırbistan, Kuzey Makedonya, Türkiye, Ukrayna, Gürcistan ve Birleşik Krallık ile birlikte Ortak Transit Rejimi Sözleşmesi'ne taraf. Pratikte bu, sürecin her sınırda kesilmesi yerine tek bir transit beyannamesinin aracı Avrupa Birliği'ndeki hareket gümrüğünden Karadağ'daki varış gümrüğüne kadar izleyebilmesi demek.

Toplam ithalat maliyeti tek bir yüzde değildir. Menşeye ve tarife pozisyonuna bağlı olan gümrükten, KDV'den, homologasyon masrafından, teknik muayeneden, sigortadan, yıllık kullanım vergisinden ve tescilden oluşur. Bu yüzden size „aşağı yukarı şu kadar yüzde” diye sunulan her hesap, kabul edilmeden önce kalemlerine ayrılmalıdır.

Gümrük ve KDV

Avrupa Birliği menşeli araçlarda gümrük oranı, İstikrar ve Ortaklık Anlaşması uyarınca sıfırdır. Aynısı CEFTA ülkeleri, EFTA ülkeleri, Türkiye ve Ukrayna menşeli araçlar için de geçerlidir. Anahtar kelime tescil değil menşedir: Avrupa Birliği'nde üretilmemiş, Alman plakalı bir otomobil otomatik olarak sıfır oran almaz. Tercihli menşe, EUR.1 menşe belgesiyle ya da fatura üzerindeki menşe beyanıyla kanıtlanır — 6.000 euroya kadarki sevkiyatlar için beyanı her ihracatçı verebilir, bu tutarın üzerinde yalnızca onaylanmış ihracatçı.

Tercihli menşe kanıtı olmadan genel gümrük oranı uygulanır ve bu oran binek araçlar için tek bir sayı değildir: gümrük tarifesinde, tarife pozisyonuna göre — yakıt türü, motor hacmi ve aracın yeni mi kullanılmış mı olduğu — yüzde bir ile yüzde beş arasında değişir. Bu nedenle belirli bir araç için kesin oran ancak tarife pozisyonu belirlendiğinde saptanabilir; tek bir rakamla hesap yapmak yerine oranı gümrük tarifesi veri tabanından ya da bir gümrük müşavirinden kontrol edin.

KDV yüzde 21'lik genel oran üzerinden ödenir. Katma Değer Vergisi Kanunu'na göre matrah, aracın fiyatı değil; gümrük vergisi ve diğer yükümlülüklerle ve Karadağ'daki ilk varış yerine kadarki nakliye ve sigorta masraflarıyla artırılmış gümrük kıymetidir. Pratikte: KDV hem gümrük hem nakliye üzerinden de hesaplanır, dolayısıyla yüzde 21'i yalnızca satış fiyatına uyguladığınız duruma göre her zaman daha yüksektir.

Gümrük aracın değerini nasıl belirler

Gümrük kıymeti fiilen ödenen fiyattan yola çıkar, ama kontrol edilmeden kabul edilmez. Uprava carina (Gümrük İdaresi), kullanılmış araç için beyan edilen fiyatı, Karadağ Sigortacılar Ulusal Bürosu'nun aylık güncellenen Motorlu Araç Fiyat Kataloğu ile karşılaştırır. Katalog fiyatının altındaki bir fiyat şüphe sebebidir; bu durumda beyan sahibi kısa bir süre içinde — Uprava carina talimatına göre üç gün — sözleşmeyi, sipariş teyidini, onaylı ihracat beyannamesini ve ödeme kanıtını sunmak zorundadır.

Katalog on dört yaşına kadarki araçları kapsar ve yeni araçların Karadağ ithalat yükümlülükleri hariç net fiyatlarını içerir; on dört yaşından büyük araçlar ise yeni fiyatının yüzde onu üzerinden değerlenir. Tam model belirlenemiyorsa gümrük, teknik özelliklere uyan o markanın en pahalı modelini esas alır — bu da aracın yanında eksiksiz ve doğru belgelerin bulunması için bir sebep daha.

Homologasyon, yaş ve Euro normu

Homologasyon, aracın yapı ve güvenlik özellikleriyle öngörülen teknik, güvenlik ve çevre gerekliliklerine uyduğunun doğrulandığı süreçtir. İthal araçlar için, yeni ya da ikinci el fark etmeksizin, gümrükleme ve tescilden önce zorunludur. Tek araç homologasyonunu Podgorica'daki Mašinski fakultet Univerziteta Crne Gore (Karadağ Üniversitesi Makine Fakültesi) yapar; tip uygunluk belgelerini ise Ministarstvo saobraćaja i pomorstva (Ulaştırma ve Denizcilik Bakanlığı) verir. 10 Temmuz 2026'dan bu yana araçların, sistemlerin, araç aksamlarının ve ayrı teknik ünitelerin homologasyonuna ilişkin yeni kanun yürürlükte; ikincil mevzuatı ise henüz çıkarılıyor — bu yüzden güncel süreci ithalattan hemen önce kontrol edin.

Karadağ, ithal edilen araç için hem izin verilen en düşük Euro normunu hem de izin verilen en yüksek yaşı belirliyor. Bu koşullar defalarca sıkılaştırıldı; en son 2024 yılındaki yönetmelik değişikliğiyle, Ministarstvo saobraćaja i pomorstva (Ulaştırma ve Denizcilik Bakanlığı) açıklamalarına göre on beş yaşından büyük araçların ithalatı yasaklandı ve alt sınır Euro 5'e yükseltildi. Kısıtlama yalnızca ithalatı kapsıyor, Karadağ'da hâlihazırda tescilli araçları değil. Yönetmeliğin metni bu dönem içinde de değiştiği için, almayı planladığınız araca ilişkin kesin koşulu kapora ödemeden önce mutlaka Bakanlıktan kontrol edin.

Almanya'dan gelen araca eşlik etmesi gereken belgeler

  • Zulassungsbescheinigung Teil I — araçta duran ve sürüş sırasında yanınızda taşınan ruhsat.
  • Zulassungsbescheinigung Teil II — alıcıya teslim edilen belge; onu elinde tutan kişi araç üzerinde tasarrufa yetkili sayılır. Bu belge olmadan alıma girmeyin.
  • Fiyatı, satıcı bilgilerini ve şasi numarasını açıkça gösteren satış sözleşmesi ya da fatura.
  • Menşe kanıtı — sıfır gümrük oranı istiyorsanız EUR.1 ya da fatura üzerindeki menşe beyanı.
  • Aracın Almanya'da trafikten çekildiğine dair belge (Abmeldung) ve nakliye süresi için ilgili sigortasıyla birlikte ihracat plakaları (Ausfuhrkennzeichen).
  • Geçerli teknik muayene raporları (HU-Bericht) — her biri tarihi, şasi numarasını ve okunan kilometreyi taşır ve birlikte kanıtlanabilir bir iz oluşturur.

Sık sorulan sorular

Karadağ'da otomobilde gümrük ne kadar?
Avrupa Birliği menşeli araçlarda, menşe kanıtıyla (EUR.1 ya da fatura üzerindeki menşe beyanı) gümrük sıfırdır. Bu kanıt olmadan genel oran uygulanır; binek araçlarda bu oran tarife pozisyonuna bağlıdır ve yüzde bir ile yüzde beş arasında değişir — bütün araçlar için tek bir rakam yoktur. Bunun üzerine yüzde 21 KDV eklenir. Belirli bir araç için kesin oranı gümrük tarifesinden ya da bir gümrük müşavirinden kontrol edin.
Otomobillerden özel tüketim vergisi alınıyor mu?
Hayır. Karadağ'da özel tüketim vergisi alkol, tütün, mineral yağlar, gazlı içecekler ve elektronik sigara likidi üzerinde var — motorlu araçlar bunların arasında değil. Var olan şey, tescil sırasında ödenen ve motor hacmine göre belirlenen, aracın yaşına göre indirim uygulanan yıllık binek motorlu araç kullanım vergisidir. Elektrikli araçlar bu vergiden muaftır.
EUR.1 nedir ve ne zaman gerekir?
EUR.1, eşyanın tercihli menşeini gösteren belgedir. Onunla birlikte Avrupa Birliği menşeli bir araç Karadağ'a gümrüksüz girer. Değeri 6.000 euroya kadar olan sevkiyatlarda EUR.1 yerine ihracatçının fatura üzerinde belirttiği menşe beyanı yeterlidir; bu tutarın üzerinde böyle bir beyanı yalnızca onaylanmış ihracatçı verebilir. Bu iki kanıttan biri bile yoksa genel gümrük oranını ödersiniz; bu yüzden menşe kanıtı konusundaki anlaşma satın almadan sonra değil önce yapılmalıdır.
Gümrük aracımın değerini nasıl belirliyor?
Sözleşmedeki fiyattan yola çıkılır, ama bu fiyat Karadağ Sigortacılar Ulusal Bürosu'nun Motorlu Araç Fiyat Kataloğu ile karşılaştırılır. Beyan edilen fiyat katalog fiyatının altındaysa bu bir şüphe sebebidir ve sözleşmeyi, onaylı ihracat beyannamesini ve ödeme kanıtını sunmak için kısa bir süreniz olur. Şüphe devam ederse değer, tutanak ve görüş bildirme imkânıyla birlikte Gümrük Kanunu'na göre belirlenir. On dört yaşından büyük araçlar yeni araç fiyatının yüzde onu üzerinden değerlenir.
Homologasyon zorunlu mu ve kim yapıyor?
Bütün ithal araçlar için, gümrükleme ve tescilden önce zorunludur. Tek araç homologasyonunu Podgorica'daki Mašinski fakultet Univerziteta Crne Gore (Karadağ Üniversitesi Makine Fakültesi) yapar; tip uygunluk belgelerini Ministarstvo saobraćaja i pomorstva (Ulaştırma ve Denizcilik Bakanlığı) verir. Ücreti Hükümet belirler ve araç kategorisine göre değişir; binek otomobil için birkaç on euro mertebesindedir, ama tutarı bilerek yazmıyoruz: kamuya açık son belge bir taslaktı ve yeni kanun Temmuz 2026'da yürürlüğe girdi. İstisnalar da var — bunların arasında otuz yaşından büyük klasik araçlar ve yurt dışında en az üç yıl kaldıktan sonra dönen kişinin öngörülen koşullarla ithal ettiği araçlar.
Kaç yaşında bir otomobil ithal edebilirim?
Karadağ ithalatta hem en düşük Euro standardını hem de en yüksek araç yaşını belirliyor ve bu koşullar defalarca değişti. Ministarstvo saobraćaja i pomorstva (Ulaştırma ve Denizcilik Bakanlığı) açıklamalarına göre, 2024 yılındaki yönetmelik değişikliğiyle on beş yaşından büyük araçların ithalatı yasaklandı ve alt sınır Euro 5'e yükseltildi. Yönetmeliğin metni bu arada bir kez daha değiştiği ve bazı düzenlemeler Anayasa Mahkemesi kararlarına konu olduğu için, güncel koşulu satın almadan önce Bakanlıktan kontrol edin. Kısıtlama ithalatı kapsıyor — Karadağ'da hâlihazırda tescilli araçlara dokunmuyor.
Süreç hangi sırayla ilerliyor?
Satın alma ve sözleşme, ardından menşe ülkede aracın trafikten çekilmesi ve sigortasıyla birlikte ihracat plakalarının alınması, transit rejiminde Karadağ'a getirilmesi, menşe kanıtıyla gümrükleme, gümrük ve KDV'nin ödenmesi, tek araç homologasyonu, teknik muayene, zorunlu sigorta, yıllık kullanım vergisi ve en sonunda yetkili polis müdürlüğünde tescil. Sıranın atlanması, aracın gümrükle tescil arasında sıkışıp kalmasının en sık sebebidir.

Bu metin sürecin genel bir açıklamasıdır; hukuki ya da vergisel danışmanlık değildir. Karadağ'da mevzuat, harç ve vergi tutarları değişiyor — yalnızca son iki yılda hem homologasyon kanunu hem de kullanılmış araç satış vergisi kanunu değişti. Size pahalıya mal olacak bir karar vermeden önce yürürlükteki koşulları Uprava prihoda i carina (Gelir ve Gümrük İdaresi), Ministarstvo saobraćaja i pomorstva (Ulaştırma ve Denizcilik Bakanlığı) ve yetkili polis müdürlüğünden kontrol edin. Resmî bir kaynakla doğrulayamadığımız tutarları bilerek yazmıyoruz.